pług
Zdjęcie ilustracyjne / fot. www.magnific.com

Pług trzyskibowy produkowany przez Unię Grudziądz nadal pracuje w wielu polskich gospodarstwach, często w zestawie z Ursusem C-360, Zetorem lub innymi ciągnikami o podobnej mocy. Choć jego konstrukcja jest stosunkowo prosta, niewłaściwa regulacja potrafi znacznie utrudnić orkę, a nierówne skiby, niedoorana ziemia i ciągnik wymagający ciągłego korygowania toru jazdy to najczęstsze sygnały, że ustawienia wymagają poprawy.

Od czego zacząć regulację pługa 3-skibowego Grudziądz?

Przed rozpoczęciem regulacji warto sprawdzić stan techniczny pługa. Zużyte lemiesze, pogięte słupice, luzy na sworzniach czy nadmiernie starte płozy mogą sprawić, że nawet prawidłowo ustawiona maszyna nie będzie dobrze pracowała, a szczególną uwagę należy zwrócić na ostatni korpus, którego płoza pomaga przejmować boczne siły powstające podczas orki.

Następnie należy sprawdzić ciśnienie w tylnych oponach ciągnika oraz prawidłowo podłączyć pług do trzypunktowego układu zawieszenia (TUZ). Dolne cięgła powinny umożliwiać odpowiedni ruch boczny podczas pracy, zgodnie z zaleceniami producenta, ale nie mogą pozwalać na niekontrolowane przemieszczanie się maszyny podczas transportu. Ważne jest również ustawienie rozstawu kół ciągnika, ponieważ położenie prawego koła względem ściany bruzdy wpływa na szerokość ziemi odcinanej przez pierwszy korpus, a nie każdą nieprawidłowość da się usunąć samą regulacją pługa.

Jak wypoziomować pług Grudziądz na trzech skibach?

Jednym z częstych błędów jest ustawianie pługa na równym podwórku bez uwzględnienia tego, że podczas orki prawe koła ciągnika poruszają się w bruździe – powoduje to przechylenie ciągnika, a wraz z nim zmianę położenia zawieszonej maszyny. Wstępną regulację można wykonać na utwardzonym podłożu, ustawiając lewe koła ciągnika na stabilnych podkładach o wysokości zbliżonej do planowanej głębokości bruzdy, a takie rozwiązanie pozwala zasymulować przechylenie ciągnika, jednak wymaga odpowiednio wytrzymałych podkładów i zabezpieczenia zestawu przed przemieszczeniem. Trzeba jednak pamiętać o tym, że ostateczną korektę należy przeprowadzić podczas orki.

Za pomocą regulowanego prawego wieszaka podnośnika ustawia się poprzeczne położenie pługa, a w warunkach roboczych słupice powinny znajdować się w prawidłowej pozycji względem powierzchni pola, a korpusy pracować na zbliżonej głębokości. Regulację wzdłużną wykonuje się łącznikiem centralnym, potocznie nazywanym śrubą rzymską, a jego skracanie lub wydłużanie zmienia pochylenie ramy, a tym samym zagłębianie przedniego i tylnego korpusu. Jeśli pierwszy korpus pracuje wyraźnie głębiej od ostatniego, należy sprawdzić ustawienie wzdłużne i stopniowo skorygować długość łącznika.

Jak ustawić szerokość pierwszej skiby?

Pierwsza skiba powinna mieć szerokość zbliżoną do szerokości pozostałych dwóch, a jeżeli zabiera zbyt mało ziemi, między kolejnymi przejazdami mogą pozostawać niezaorane pasy. Z kolei nadmierna szerokość pierwszej skiby zwiększa opór i może powodować nierównomierne odkładanie gleby. W wielu starszych pługach Grudziądz regulację wykonuje się przez zmianę położenia pługa względem ciągnika na belce zaczepowej, a dokładny sposób zależy od modelu oraz zastosowanego mechanizmu regulacyjnego.

Przykładowo w pługu o nominalnej szerokości roboczej 3 × 30 cm każdy korpus powinien odcinać pas gleby o szerokości zbliżonej do 30 cm. Jeżeli pierwsza skiba ma tylko 20 cm, a pozostałe pracują prawidłowo, należy skontrolować ustawienie belki zaczepowej i położenie ciągnika względem bruzdy. Nie należy jednak mylić regulacji pierwszej skiby z ustawieniem kierunku prowadzenia całego pługa, ponieważ są to dwie różne czynności, choć wzajemnie wpływają na pracę maszyny.

Pług 3-skibowy Grudziądz ściąga ciągnik. Co należy wyregulować?

Problem ściągania ciągnika podczas orki pojawia się również w doświadczeniach rolników opisujących regulację starszych pługów na forum AgroFoto. Przyczyną nie zawsze jest niewłaściwa szerokość pierwszej skiby, a duże znaczenie ma ustawienie wału wykorbionego, położenie korpusów względem kierunku jazdy oraz nacisk płóz na ścianę bruzdy.

W starszych pługach zagonowych Unii Grudziądz wał wykorbiony pozwala zmieniać ustawienie pługa względem kierunku jazdy, co wpływa to na rozkład sił bocznych, opory robocze i sposób prowadzenia ciągnika. Jeden z rolników, opisując własne doświadczenia z ciągnikiem T-25 i pługiem dwuskibowym, zwraca uwagę na znaczenie ostatniej płozy. Jej zadaniem jest przejmowanie części nacisku bocznego powstającego podczas odcinania i odwracania skiby, a gdy płoza jest mocno zużyta albo pług ustawiono pod niewłaściwym kątem, maszyna może wyraźnie napierać na ciągnik.

W praktyce rolniczej regulację należy przeprowadzać małymi krokami, a po zmianie ustawienia wału wykorbionego trzeba wykonać próbny przejazd i sprawdzić, czy ciągnik łatwiej utrzymuje kierunek jazdy. Warto także zapamiętać początkowe położenie mechanizmu, aby w razie pogorszenia pracy móc do niego wrócić. Prawidłowo ustawiony pług powinien prowadzić się stabilnie, bez konieczności ciągłego kontrowania kierownicą, a dolne cięgła nie powinny być stale naprężone w wyniku wymuszania bocznego położenia maszyny.

Dlaczego pług nie chce wejść w ziemię albo orze nierówno?

Problemy z zagłębianiem poszczególnych korpusów często wynikają z niewłaściwego ustawienia łącznika centralnego. Jeżeli przód pługa wchodzi głęboko, a ostatnia skiba pozostaje płytko, trzeba sprawdzić pochylenie wzdłużne ramy – podobnie należy postąpić w odwrotnej sytuacji, gdy przedni korpus nie osiąga wymaganej głębokości.

Znaczenie ma również koło podporowe, jeżeli pług jest w nie wyposażony, ponieważ jego położenie pomaga utrzymać zadaną głębokość orki, jednak nie zastępuje prawidłowego wypoziomowania maszyny. Jeśli mimo regulacji pług nadal nie chce się zagłębiać, należy obejrzeć lemiesze i dzioby korpusów, ponieważ zużyte elementy robocze mogą utrudniać wchodzenie w glebę, szczególnie na zbitym i przesuszonym polu. Warto także sprawdzić, czy wszystkie korpusy mają jednakową geometrię – skrzywiona słupica lub odkształcona rama mogą powodować różnice w głębokości pracy, których nie uda się wyeliminować regulacją podnośnika.

Jak sprawdzić ustawienie pługa podczas pierwszego przejazdu?

Ostateczne ustawienie pługa trzyskibowego Grudziądz należy przeprowadzić w polu, po wykonaniu pierwszych przejazdów i wprowadzeniu prawego koła ciągnika do bruzdy. Dopiero wtedy można prawidłowo ocenić położenie ramy oraz pracę poszczególnych korpusów.

Warto zwrócić uwagę na cztery elementy:

  1. Głębokość orki – wszystkie korpusy powinny pracować na zbliżonej głębokości.
  2. Szerokość pierwszej skiby – nie powinna wyraźnie różnić się od pozostałych.
  3. Prowadzenie ciągnika – kierownica nie powinna wymagać ciągłego korygowania toru jazdy.
  4. Wygląd zaoranego pola – kolejne przejazdy powinny tworzyć równomierne bruzdy, bez widocznych niezaoranych pasów.

Nie warto jednocześnie zmieniać długości łącznika centralnego, ustawienia pierwszej skiby i położenia wału wykorbionego. W takim przypadku trudno ustalić, która czynność przyniosła poprawę, a znacznie lepsze rezultaty daje stopniowa regulacja i obserwowanie zachowania pługa w tych samych warunkach glebowych. Każdą korektę należy wykonywać po zatrzymaniu ciągnika, opuszczeniu i zabezpieczeniu maszyny oraz wyłączeniu silnika. Po zmianie ustawienia warto przejechać kilkanaście metrów i ponownie ocenić wygląd bruzdy, ponieważ dzięki temu można stopniowo dopasować pług do ciągnika, rodzaju gleby i planowanej głębokości orki, bez wprowadzania kilku zmian jednocześnie.

Źródło: https://www.agrofoto.pl/forum/topic/64848-regulacje-pluga/